أحمد بن محمد بن زيد الطوسي

مقدمهء مصحح 21

جامع الستين ( الستين الجامع للطائف البساتين ) ( قصه يوسف ) ( فارسى )

« جامع للطائف البساتين كه تفسيرى است صوفيانه از سورهء يوسف ( سورهء دوازدهم ) در شصت فصل تأليف تاج الدين سيف النظر جمال الدين ابو بكر بن احمد بن زيد الطوسى ( به قول ايوانف ) يا تاج الدين ابو بكر احمد بن محمد يزيد الطوسى ( به گفتهء اسعد افندى در فهرست كتابخانهء خود ) ، رجوع كنيد به فهرست كتابخانهء اسعد افندى 94 و بايزيد 277 - 288 و ايوانف 1241 » . « نشريهء كتابخانهء مركزى دانشگاه تهران ، دربارهء نسخه‌هاى خطى ، دفتر نخستين ، ادبيات فارسى ، تأليف استورى ، ترجمهء دانشمند فقيد عباس اقبال . ص 116 » نسخه‌اى ديگر از « جامع الستين . . . » در كتابخانهء دانشكدهء ادبيات تهران است . كاتب اين نسخه مصطفى بن شير پيرعلى سور كولى كره كوزى است ، كه خود را از دودمان خالد بن وليد و نوادهء دخترى امام چهارم مىداند . تاريخ كتابت اين نسخه نيمهء روز 16 ج 2 / 994 است . در اين نسخه كاتب منظومهء « يوسف و زليخا » ى جامى را جاى به جاى در متن گنجانيده است ، و خود دراين‌باره مىگويد : « فقير حقير مصطفى المشهور به علمى پلنگانى چون ميل عوام بر اشعار مناسب و راغب ديد ، به التماس صواحبى چند از كلام املح الشعراء مولانا عبد الرحمن جامى قدس سره كه در قصهء يوسف و زليخا به نظم درآورده است ، چند بيتى درج خواهد داد . . . » دانشمند كتاب‌شناس آقاى دانش‌پژوه در معرفى اين نسخه مىنويسند : « از خواجه سيد امام تاج الدين سيف النظر جمال الائمه ( الدين ) ابو بكر احمد بن محمد بن زيد ( يزيد ) طوسى است . چنان كه در ديباچه آمده است ، در تفسير عرفانى داستان يوسف پيغمبر به فارسى ، و « كتاب الستين الجامع للطائف البساتين » هم ناميده مىشود . نسخهء ش 287 بايزيد از اين كتاب تاريخ 841 دارد ، پس از مولى حسين بن على واعظ كاشفى بيهقى سبزوارى در گذشتهء 910 نخواهد بود ، بلكه كاشفى آن را براى شاگردان املا مىكرده ، و آنها در شصت مجلس آن را نوشته‌اند . نسخهء ما همان كتاب طوسى است با افزوده‌هاى شعرى مصطفى علمى پلنگانى پسر شيخ پيرعلى سور كولى در 963 ( نويسندهء نسخهء ما در 994 ) . « مجلهء دانشكدهء ادبيات تهران ، شمارهء 1 ، سال هشتم ، فهرست نسخه‌هاى خطى كتابخانهء دانشكدهء ادبيات ، ص 49 - 147 » . نسخه‌هايى ديگر كه از اين متن شناخته آمده است ، اينهاست : * نسخهء كتابخانهء آقاى محمود فرهاد معتمد . مورخ 12 ج 2 / 1218 . « نشريهء كتابخانهء مركزى دانشگاه تهران . ج 3 . ص 186 » * نسخهء كتابخانهء لغت‌نامهء دهخدا . در مجموعه‌اى به شمارهء 206 . « همان نشريه .